|
Nu de onderwijsgeschiedenis van Wehl reeds min of meer uitgebreid staat
geboekstaafd (J.W. van Petersen, De Lange Schoolweg, Zutphen, 1984), kunnen we
volstaan met een summiere opsomming van de voornaamste schooltypen die hier
hebben bestaan. Oorspronkelijk kende men in Wehl slechts een, nabij de kerk
gelegen, Rooms-Katholieke lagere school. Sinds 1726 was er ook een Hervormde
school, die gelegen was op de plaats van het tegenwoordige pand Stationsstraat
6. Beide scholen hebben naast elkaar bestaan, eerst als bijzondere en sedert
1818 als openbare scholen. Sinds 1874 bestond er nog maar één, aan de Didamse
weg gelegen, openbare school, over de opening waarvan de Zutphensche courant van
8 november van dat jaar als volgt berichtte: Wehl, bij Zevenaar, 3 Nov. Onder
begunstiging van een allerheerlijkst najaarsweder, werd heden alhier een
eigenaardig feest gevierd. De nieuw opgerichte openbare school werd n.l. op
dezen dag betrokken. Des morgens verzamelden zich de leerlingen der beide
scholen in de respect. lokalen, namen daar hun leien, boeken, enz. onder de
armen en stapten toen naar het raadhuis, alwaar de vereeniging der beide scholen
plaats had. Van daar trokken leerlingen en onderwijzers, met den gemeenteraad
aan hun hoofd, naar de nieuwe school. De schoolbehoeften werden al dadelijk in
de daartoe bestemde kastjes geborgen; want dien dag werd er geen school
gehouden. De Burgemeester hield nu eene feestrede, waarin hij in kernachtige
taal allen bedankte die tot den aanbauw der school, hadden meegewerkt, een woord
van dank en aanmoediging tot de onderwijzers sprak, en de kinderen geluk
wenschte met de welingerichte lokalen. De kinderen antwoordden hierop met eenige
toepasselijke liederen. De geur der heerlijke chocolade en der versche
krentenbroodjes verspreidde zich in de lokalen; de kopjes werden rondgedeeld en
weldra deden de kinderen, 325 circa, zich te goed aan het dampende vocht en de
versche broodjes, hun toegedeeld door eenige jonge dameS, die op verzoek van den
hoofdonderwijzer, zich daartoe welwillend hadden aangeboden. Bij tusschenpoozen
gaven de kinderen aan hunne vreugde lucht door het zingen van toepasselijke
liederen, door de onderwijzers voor deze gelegenheid vervaardigd. De ouders,
daartoe uitgenoodigd, hadden intusschen gelegenheid het ruime, fraaie gebouw
eens te bezichtigen, dat geheel naar de eischen des tijds is ingericht; het
bestaat uit 3 lokalen met nieuwmodel banken en flinke ventilatie- en
verwarmingstoestellen, en hoewel door de 84 Platen van van Lummel en andere
kaarten getemperd, zal ook eerlang de witte kleur der muren, door een zachten
tint vervangen worden. Voor de school, aan de zijde der onderwijzerswoning, die
ook nieuw gebouwd is, bevindt zich de ruime speelplaats terwijl, zeker tot nog
toe een zeldzaamheid, maar daarom niet minder wenschelijk, achter de 3 lokalen
een groote geheel overdekte speelplaats is, met de noodige kapstokken, privaten
en bergplaatsen. Den heer H. baron van Lamsweerde, burgemeester, den Heer
Schoolopziener JJ. de Meijier en den gemeenteraad alhier, komt alle lof toe voor
de ijverige pogingen, door hem in het werk gesteld, om deze aanwinst, dit
sieraad der gemeente te verkrijgen. Ook de heeren J. Rosmuller alhier,
ontwerper, en H.J. Masselink te Doetinchem, aannemer, hebben alle eer van hun
werk. De ingezetenen toonden door het uitsteken van vlaggen, dat hun vreugde
ongehuicheld was. Als een blijk van vooruitgang der beschaving verdient
opmerking, dat er dien dag niet is geschoten. In 1931 werd de openbare lagere
school omgezet in een R.K. jongensschool: de St. Martinusschool. Een R.K.
meisjesschool (aan de weg naar Keppel gelegen) bestond al sinds 1898. In 1974
kreeg deze school (de Henricusschool) een nieuwe huisvesting en een nieuwe naam:
de Rank. Aan de Oranjestraat verrees in 1929 een Christelijke school, die tot
1971 heeft bestaan en toen werd samengevoegd met de Martinusschool. Een
avondtekenschool voor aankomende handwerkslieden was er van 1909 tot 1930. In
1952 kwam de vglo school St. Jozef tot stand die tot 1968 heeft bestaan en in
het laatstgenoemde jaar werd omgezet in een - gelijknamige -lagere school. De
R.K. lagere landbouwschool bestond van 1956 tot 1975. In Nieuw-Wehl kwam in 1914
een openbare lagere school tot stand, die in 1923 werd omgezet in een R.K.
gemengde school, welke tien jaar later, toen de zusters een aparte meisjesschool
openden, een jongensschool werd. In 1961 werden beide scholen samengevoegd tot
één onderwijsinrichting die in 1967 een nieuw onderkomen en een nieuwe naam
kreeg: de Hoeksteen. De Nieuwwehlse vglo school bestond van 1950 tot 1963. De
blo school aldaar dateert van 1966. Het eerste kleuteronderwijs in de gemeente
dateert van de jaren 1855-1862 toen hier een particuliere bewaarschool bestond.
In 1872 kreeg de gemeente een legaat van jonkheer J.B.R. de Bellefroid, een zoon
van een oud-burgemeester van Wehl, bedoeld voor het stichten van een
bewaarschool. Reeds een jaar later verrees op de hoek van de (latere) De
Bellefroidweg en de Doesburgse weg een bewaarschool, annex woning voor de
schooljuffrouw. Sinds 1893 leverden de zusters van het St. Rosaklooster het
personeel voor de school. In 1978 werd het markante gebouw, dat sinds de
totstandkoming van de nieuwe St. Imeldakleuterschool in 1960 zijn functie had
verloren, door brand vernield. In Nieuw-Wehl dateert het kleuteronderwijs van
1926. Na een langdurig en moeizame voorbereiding kwam op 29 april 1986 de
samenvoeging van het Wehlse kleuter- en lager onderwijs tot het zogenaamde
basisonderwijs tot stand.
|
R.K. Lagere School Nieuw-Wehl, 1930
Henricusschool, 1913 |
Volgende onderwerp:
Oorlogsperikelen
